De coalitie van PvdA, GroenLinks en D66 te Amsterdam geeft maar wat graag ‘het rechtse kabinet’ overal de schuld van. Zo beweren raadsleden ervan dat er door ‘het rechtse kabinet’ is bezuinigd op het Gemeentefonds en deze hierdoor daalt.
Het college van B&W te Amsterdam presenteert zich immer als degene die alles goed doet. Hetgeen verkeerd is, wordt in de schoenen geschoven van ‘het rechtse kabinet’. Dit gebeurt letterlijk elke vergadering van elke raadscommissie, ook door de coalitie van PvdA, GroenLinks en D66. Bij elk agendapunt.
Het is de politiek van het narratief die ik eerder omschreef, een narratief dat geen weergave is van de werkelijkheid. Dit doet zich steeds voor in vele varianten. Zo schrijft het college van B&W Amsterdam in concept-begroting 2026 (pdf) dat de begroting sluitend en solide is, terwijl in het meerjarenbeeld valt te herkennen dat er een begrotingstekort is dat nergens wordt benoemd.
Dat ziet u onderstaand, screenshot van de financiële hoofdlijnen in concept-begroting 2026 Amsterdam, het meerjarenbeeld. Click op het plaatje en deze opent vergroot in een nieuw venster.
Meerjarenbeeld concept-begroting 2026 Amsterdam
Zie onder 6. Algemene Reserve dat er een onttrekking plaatsvindt uit de Algemene Reserve. Deze reserve is er om onvoorziene risico’s op te vangen, zoals bij een recessie waar zich dan grote tekorten kunnen voordoen. Deze tekorten worden vanuit de Algemene Reserve aangevuld.
Te zien valt een onttrekking van € 45 miljoen uit de Algemene Reserve. Dat is het begrotingstekort (van wat wij kunnen zien met de tot ons beschikbare informatie). Deze coalitie met het college van B&W gebruikt de Algemene Reserve om begrotingstekorten aan te vullen. Hierover later meer en disclaimer, dat hoeft niet slecht te zijn. Het is een politieke keuze.
Maar dat er een tekort is, da’s onmiskenbaar en onomstotelijk. Je moet het alleen zelf kunnen herkennen, het staat verder nergens vermeld.
“Het is gelukt een sluitende en solide begroting op te stellen”, schrijft het college van B&W in het financieel beeld van concept-begroting 2026 Amsterdam. De kenner weet, dat staat er elk jaar geschreven. De argeloze lezer denkt dan dat alles op orde is, de communicatie vanuit het college van B&W Amsterdam zet veelal iedereen op het verkeerde been.
De begroting is inderdaad sluitend, maar da’s omdat de Algemene Reserve wordt gebruikt om het begrotingstekort van € 45 miljoen aan te vullen.
Zonder het te communiceren zet het college van B&W het saldo van de Jaarrekening in om het tekort van voorgaand jaar aan te vullen, da’s wat gaande is. Dit gebeurde tot, uit mijn hoofd, rond 2017 ook standaard maar daar is van afgestapt omdat dit geen prudent begrotingsbeleid is. Vergelijk het met op vakantie gaan in november met het vakantiegeld van mei in het jaar daaropvolgend.
Als laatst de Algemene Reserve. Deze is er om onvoorziene risico’s op te vangen en was met de coronacrisis op grote schaal aangesproken om tekorten aan te vullen. Wethouder Financiën Van Buren meldde in Begroting 2024 (pdf) dat de Algemene Reserve in begrotingsjaar 2023 weer meerjarig op orde was (screenshot onderstaand). Ook in Begroting 2025 (pdf) was de Algemene Reserve meerjarig op orde (screenshot onderstaand). Daarentegen, in concept-begroting 2026 Amsterdam is de Algemene Reserve plots niet meer op orde. Pas in 2029 zal de Algemene Reserve weer tot de normhoogte zijn aangevuld, aldus het college van B&W. Ook hier zien we dus de coalitie met het college van B&W toekomstige budgetten aanspreken en rekeningen vooruitschuiven, zoals ik al omschreef bij mijn eerst indruk van concept-begroting 2026.
Click op het plaatje en deze opent vergroot in een nieuw venster.
De Rekenkamer Amsterdam heeft gemeenteraad Amsterdam toegestuurd de ‘Observaties bij Jaarverslag 2024 en Voorjaarsnota 2025‘. Dit is deel van de ‘Monitor informatie Amsterdamse financiën’ waarmee de specialisten van de Rekenkamer Amsterdam de raadsleden informatie verstrekken over de P&C-producten om dit te betrekken bij de behandeling van de begroting, najaarsnota, jaarrekening dan wel voorjaarsnota. (meer…)
Provincies spelen een toezichthoudende rol op de gemeenten in die provincie, ingevolge Gemeentewet artikel 120 oa, ‘verstrekken van systematische informatie’. Het financieel toezicht van Gedeputeerde Staten op de gemeente staat genoemd in Gemeentewet artikel 203. (meer…)
Wethouder Onderwijs Moorman heeft voorgedragen aan gemeenteraad Amsterdam de wijzigingen op VloA 2019* ten behoeve van schooljaar 2025-2026, raadscommissie OZA d.d. 26 februari 2025 agendapunt 11. (meer…)
Al jaren wordt de Amsterdamse politiek de schuldpositie van de gemeente voor de voeten geworpen, refererend aan ‘linkse geldsmijterij’. Pas nu begrijp ik dat velen denken dat de gemeente Amsterdam er financieel slecht voor staat met de miljardenschuld. Dat er grote gaten in de begroting zitten en er daarom miljarden moeten worden geleend. (meer…)
Er is veel te doen over de schuldpositie van de gemeente Amsterdam. Een bedrag van € 10 miljard is de wereld in geholpen wat veel reaguurders op social media aandragen en hiermee stellen dat de gemeente Amsterdam bijna failliet is. (meer…)
Gemeente Amsterdam heeft jaarlijks overschotten op de begroting maar ook geven de jaarrekeningen enorme resultaten in de plus. Zie onderstaand de screenshots van Begroting 2025 (pdf) alsook van de desbetreffende jaarverslagen en merk op dat in Begroting 2025 hier een toevoeging van € 100 miljoen aan de algemene reserve aan voorafgaat.
Jaarlijks is er een verschil van honderden miljoenen euro’s tussen hetgeen primair wordt begroot en wat er daadwerkelijk tot besteding komt:
Jaarrekening 2023: € 184 miljoen positief resultaat
Jaarrekening 2022: € 406 miljoen positief resultaat
Jaarrekening 2021: € 230 miljoen positief resultaat.
Zowel GroenLinks-fractievoorzitter Nadif als Volt-leider Broersen dankte wethouder Financiën Van Buren wegens, respectievelijk, ‘de toegankelijke, overzichtelijke en heldere begroting’ en ‘de goed leesbare begroting’. (meer…)
‘Appearances are everything, politics and deception are built on it’
Het begint vermoeiend te worden. Gepaard met de politiek van het narratief presenteert het college van B&W concept-begroting 2025 gemeente Amsterdam (pdf). Er wordt een verhaallijn verzonnen om de eigen politiek te dienen maar dat is geen weergave van de financiële positie van de gemeente Amsterdam. (meer…)
‘Appearances are everything, politics and deception are built on it’
Wethouder Financiën Van Buren houdt iedereen bij het financieel meerjarenbeeld in Begroting 2024 gemeente Amsterdam een structureel begrotingstekort in 2027 voor dat zij politiek framet met ‘het ravijn’. Een vermeende bezuiniging door het kabinet op het Gemeentefonds ligt hier ten grondslag aan maar in werkelijkheid is dit geen bezuiniging. De jaren 2022-2026 heeft het kabinet enorm hoge extra uitgaven begroot waardoor het Gemeentefonds automatisch stijgt voor die jaren. Deze extra uitgaven van het kabinet zijn eindig wat doorwerkt in het Gemeentefonds. (meer…)
‘Appearances are everything, politics and deception are built on it’
Wethouder Kunst & Cultuur Meliani legt in media de bal bij het kabinet aangaande subsidies Kunst & Cultuur. Zij stelt dat het kabinet niet genoeg doet en pretendeert zelf extra geld in te leggen. Niets is minder waar. De coalitie van PvdA, GroenLinks en D66 te Amsterdam besteedt al sinds 2018 minder geld aan Kunst & Cultuur dan het kabinet de coalitie verstrekt hiervoor. (meer…)
De gemeente financiert programma ‘Afval & Reinigen openbare ruimte’ met de Afvalstoffenheffing. Deze is te Amsterdam per huishouden vele tientallen euro’s hoger dan nodig is omdat de kwijtschelding van de Afvalstoffenheffing voor huishoudens met een minimuminkomen, dat is tot 100% Wettelijk Sociaal minimum, in rekening wordt gebracht bij de huishoudens die deze heffing wel moeten betalen. Dit wordt de Solidariteitsbijdrage genoemd. (meer…)
Coalitieakkoord Amsterdam 2022-2026 van PvdA, GroenLinks en D66, ‘Amsterdams Akkoord‘ (PDF), kondigde de bestuursopdracht aan om te komen tot inzicht in de begroting. Dit leidde tot ‘bestuursopdracht Inzicht in Beleid, Geld en Keuzes’. (meer…)
Het college van B&W heeft Voorjaarsnota 2023 (pdf) gepubliceerd op 11 mei 2023. Alhier treft u in pdf de technische vragen van de raadsleden mbt VJN23 die een verdiept inzicht geven tav de beleidsvoornemens en financiële onderbouwing. De vragen zijn technisch van aard, dat betekent a-politiek. (meer…)
De afgelopen jaren heeft ‘de politiek van het narratief’ gedomineerd: hard schreeuwen dat je groen en links bent, met dagelijks ronkende persberichten. De werkelijkheid ziet zich daarin niet gereflecteerd en kan zelfs heel anders zijn. (meer…)
De coalitie van GroenLinks, D66, PvdA en SP kiest ervoor om, gelijk aan het kabinet en de EU, in de coronacrisis met concept-begroting 2021 gemeente Amsterdam (PDF 14 MB) zo min mogelijk te snijden in de uitgaven en weet een record-begroting te presenteren, er vindt ten opzichte van 2020 een sterke stijging plaats van € 700 miljoen naar € 6,9 miljard voor 2021. (meer…)
Wethouder Financiën Everhardt heeft concept-begroting 2021 gepubliceerd op donderdag 22 oktober 2020. Deze staat op de website Financiën van de gemeente Amsterdam online, alwaar u ook alle andere financiële documenten treft alsook het coalitieakkoord, of u kunt hier concept-begroting 2021 gemeente Amsterdam in PDF openen en downloaden (15 Mb). (meer…)
Het is van belang de werking van de Amsterdamse politiek te begrijpen om in te zien wat zich voordoet met hetgeen als hernieuwd coalitieakkoord is gepresenteerd. (meer…)
Wethouder Financiën Everhardt heeft op 4 juni 2020 Voorjaarsbrief 2020 gepubliceerd, die de gebruikelijke Voorjaarsnota vervangt wegens de grote financiële onzekerheden in verband met de coronacrisis. De Voorjaarsnota is gewoonlijk het beslismoment voor het begrotingsjaar daaropvolgend, de begroting is dan de uitwerking van die Voorjaarsnota. Dit jaar is dat beslismoment verschoven naar de behandeling van Begroting 2021, november 2020. (meer…)
Het Gemeentefonds is de meest grote inkomstenbron voor elke gemeente. De lokale overheid ontvangt dit van het Rijk om de overheidstaken uit te voeren welke bij die lokale overheid zijn belegd. Dit fonds kent een opbouw, het is niet één bedrag maar een optelsom van vele factoren, ruim zestig maatstaven met voor elke maatstaf een bedrag per eenheid. Zie hier bij de Rijksoverheid, VNG en Kennisbank Openbaar Bestuur voor meer informatie en uitleg. (meer…)
De coronacrisis slaat enorme gaten in de begroting van de gemeente Amsterdam. Momenteel is onbekend wat de precieze gevolgen zijn maar voor 2020 valt een tekort van honderden miljoenen te voorzien door het wegvallen van veel inkomsten uit de toeristen-, reclame- en parkeerbelastingen, leges en dividenduitkeringen alsook de hogere uitgaven inherent aan de coronacrisis. Dit tekort voor 2020 zal worden opgevangen met de daartoe bestemde weerstandscapaciteit van €365 miljoen die voor het gros bestaat uit de Algemene reserve van €330 miljoen. Deze middelen zijn er om onvoorziene risico’s af te dekken. (meer…)
De coronacrisis treft de gemeentefinanciën van Amsterdam in het hart. Er zijn tekorten aanstaande als nooit tevoren, dit jaar al, welke het stadsbestuur dwingen tot grote ingrepen. Momenteel is nog geen precies inzicht in de gevolgen van de crisis die als de grootste buiten oorlogstijd wordt omschreven, er valt slechts globaal een oordeel op te doen, maar deze doet de schrik om het hart slaan.
Begroting 2020 (agendapunt 17 raad 6-11-2019) werd gebracht als een pijndossier wegens grote tekorten doordat het Rijk financieringen verlaagde, Gemeentefonds, beleid niet afdoende bekostigde, Jeugdzorg, en vanwege de problematiek met de kades en de bruggen die een groot gat in de begroting zou slaan. (meer…)
Begroting 2020 gemeente Amsterdam is de eerste begroting waar het coalitieakkoord van GroenLinks, D66, PvdA en SP volledig in is verwerkt. Deze vergelijk ik met Begroting 2018, de laatste begroting van de vorige coalitie van D66, VVD en SP, specifiek de ter beschikking staande middelen. (meer…)
kwartaalrapportages omzetten in halfjaarlijks, actieve informatieplicht van het college als instrument om tijdig op de hoogte te zijn van problemen en/ of overschrijdingen
De nota’s en rapportages komen via de agenda van de gemeenteraad veelal naar buiten, dan kan iedereen deze inzien. Momenteel zijn er onderhandelingen gaande om een coalitie, er is geen agenda. Pas na college-vorming zijn de commissies bekend waarop de agenda wordt opgesteld door de gemeenteraad.
Onderstaand de financiële nota’s en rapportage die anders via de agenda van de gemeenteraad in te zien zouden zijn, waar momenteel dus nog geen sprake van is. Wel zijn deze aan te treffen op de webpagina van wethouder Financiën Kock. Deze nota’s en rapportage geven het financieel beeld weer waar de onderhandelaars om de coalitie zich mee geconfronteerd zien: structureel zijn er grote tekorten.
Wethouder Financiën Kock heeft Najaarsnota 2017 (PDF) gepubliceerd op de webpagina van het college van B&W, onder Begrotingsjaar 2017. De Najaarsnota geeft de ‘financiële en beleidsmatige afwijkingen ten opzichte van de laatst vastgestelde begroting’ weer. Een soort voorloper van de jaarrekening.
Wethouder Financiën Kock presenteerde 21 september 2017 de concept-begroting van de gemeente Amsterdam voor het jaar 2018. Artikelen in de media hieromtrent treft u onderaan dit bericht, alsook andere documenten gerelateerd aan dit bericht.
Er is in Amsterdam veel tumult ontstaan omtrent ‘de bezuiniging van € 30 miljoen op de Reiniging’. Spoiler: er is geen bezuiniging van € 30 miljoen op de Reiniging. (meer…)
De resultaten van de grondexploitaties die onder het regime vallen van het Vereveningsfonds van de gemeente Amsterdam; realisatiecijfers 2016 en meerjarenperspectief: Eindejaarsrapportage Fondsen 2016 (PDF). (meer…)
De financiële ontwikkelingen 2015 -2018 van de gemeente Amsterdam ten behoeve van de coalitie-besprekingen bij de gemeenteraadsverkiezingen maart 2014: Nota Begrotingsruimte 2015-2018.
Gemeentewet artikelen 212 en 213 leggen vast dat de gemeenteraad de uitgangspunten van en de controle op het financieel beheer en de inrichting van de financiële organisatie moet verordenen. Zie: Gemeentewet. (meer…)
aflossings- en renteverplichtingen afzetten tegen vrije ruimte in de begroting *
indicatoren financiële kengetallen herzien **
* eigenlijk aflossings- en renteverplichtingen afzetten tegen algemene middelen, maar ook deze zijn niet volledig aan te wenden om aan die verplichtingen te voldoen. Misschien lenen de ‘coalitiemiddelen’ zich hier beter voor. Maar beide geven de gemeenteraad beter inzicht in deze bestedingen, en gemaakte keuzes, dan met de huidige indicatoren het geval is.
** schuldquote en solvabiliteit zijn artificiële indicatoren, geven geen inzicht in de werkelijke situatie; schuldquote herbergt middelen die (bij wet) niet voor de externe schuld kunnen worden aangewend (bv hoe meer bijstandsuitkeringen, des te beter de schuldquote), en solvabiliteit staat ver af van de realiteit (of je moet werkelijk de bv in bezit zijnde grond en bruggen willen verkopen).
Raadscommissie Financiën kende d.d. 8 september 2016 een sensationeel verloop bij de behandeling van het laatste agendapunt, punt 17: ‘Reserves Economie’. (meer…)
Raadscommissie Financiën heeft wethouders Kock en Litjens te gast, die de volgende agendapunten hebben aangeleverd, welke door de commissie zijn geagendeerd: (meer…)
De week vergaderen de raadscommissies Wonen, Ruimtelijke Ordening, Zorg & Sport en Financiën. U treft de agenda’s met stukken alhier: raadscommissies Amsterdam; 6 en 7 juli 2016.
Raadscommissie Zorg & Sport vergadert donderdag 7 juli, met wethouder Van der Burg te gast. Hij heeft de volgende agendapunten aangeleverd. (meer…)
De lasten van Bestuur & Ondersteuning in de gemeente Amsterdam zijn voor de gemeenteraad amper onderwerp van debat. Toch is enige aandacht op z’n plaats gezien de hoogte van het totaalbedrag en de veranderingen die deze de laatste jaren ondergaat. (meer…)